Türkiye’de son yılların en tuhaf uygulamalarından biri sessiz sedasız büyüyor: APP plaka cezaları. Trafikte binlerce araç sahibine “plakan standart dışı” denilerek ceza kesiliyor. Üstelik bununla da kalınmıyor; sürücüye bir de “git plakanı değiştir” deniliyor. Peki burada sorulması gereken en temel soru şu: Bu plakaları kim bastı? Vatandaş mı? Hayır. Türkiye’de bir vatandaş gidip istediği yerde plaka bastıramaz. Sistem sizi doğrudan **Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu’na bağlı şoförler odalarına yönlendirir. Aracın ruhsatını götürürsünüz, ücretini ödersiniz ve size verilen plakayı alırsınız. Yani plakanın ölçüsünü, yazı karakterini, kabartmasını belirleyen vatandaş değildir. Vatandaş sadece devletin gösterdiği kapıdan hizmet alan kişidir. Ama bugün aynı vatandaş trafikte çevriliyor ve şu cümleyi duyuyor: “Bu APP plaka, ceza yazacağız.” İşte tam da burada sistemin çelişkisi başlıyor. Eğer bu plaka gerçekten standart dışıysa şu soruların cevabı verilmelidir: Bu plakaları kim bastı? Kim denetledi? Yıllarca trafikte dolaşırken neden kimse bir şey demedi? Plaka standartlarını belirleyen ve trafik uygulamalarını yöneten kurum **İçişleri Bakanlığı’dır. Eğer ortada bir standart sorunu varsa bunun sorumluluğu yalnızca direksiyon başındaki vatandaşa yüklenemez. Bugün ortaya çıkan tablo oldukça çarpıcıdır: Devlet bir kuruma plaka basma yetkisi veriyor. Vatandaş gidip o kurumdan plaka alıyor. Yıllarca hiçbir sorun yaşamadan kullanıyor. Sonra bir gün trafikte polis durduruyor ve ceza kesiliyor. Üstelik vatandaş sadece ceza ödemekle kalmıyor. Bir de gidip yeniden plaka bastırmak zorunda kalıyor. Yani vatandaş üç kez ödeme yapıyor: Birinci ödeme: Plakayı alırken. İkinci ödeme: APP plaka cezası. Üçüncü ödeme: Yeni plaka bastırırken. Şimdi soralım: Buna adalet demek mümkün mü? Eğer gerçekten standart dışı plakalar varsa yapılması gereken şey çok nettir: Vatandaşa ceza kesmek değil, sistemdeki hatayı kabul etmektir. Plakalar ücretsiz değiştirilmelidir. Masrafı da sistemi kuran ve işleten kurumlar karşılamalıdır. Çünkü devletin görevi vatandaşın hatasını aramak değil, kendi sisteminin hatasını düzeltmektir. Bugün milyonlarca sürücünün aklındaki soru aynı: Plakayı devlet bastıysa, cezayı neden vatandaş ödüyor? Bu sorunun cevabı verilmeden APP plaka tartışması bitmeyecek. Çünkü mesele sadece bir plaka meselesi değil. Mesele adalet meselesidir.